การเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ดูแลสุขภาพในช่วงหลังคลอดเป็นเรื่องที่คุณแม่ต้องให้ความสำคัญเป็นอันดับแรก โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ประเภทสมุนไพรหรืออาหารเสริมสำหรับคุณแม่หลังคลอดอย่างบาลิซอง การตรวจสอบว่าผลิตภัณฑ์ที่ได้รับเป็นของแท้หรือไม่นั้น สามารถทำได้โดยการสังเกตความสมบูรณ์ของบรรจุภัณฑ์ การตรวจสอบเลขล็อตการผลิต วันผลิตและวันหมดอายุ ตลอดจนการตรวจสอบเลขทะเบียนผลิตภัณฑ์ผ่านระบบออนไลน์ของหน่วยงานภาครัฐ และการเลือกซื้อจากช่องทางจัดจำหน่ายที่ได้รับการแต่งตั้งอย่างเป็นทางการเท่านั้น เพื่อป้องกันอันตรายจากสินค้าลอกเลียนแบบที่ไม่ได้มาตรฐาน
ทำไมการตรวจสอบบาลิซองแท้จึงสำคัญต่อแม่หลังคลอด
ร่างกายของคุณแม่ในช่วงหลังคลอดอยู่ในช่วงที่กำลังฟื้นฟูและมีความอ่อนไหวสูงมาก หากคุณแม่กำลังอยู่ในช่วงให้นมบุตร สารอาหารหรือส่วนประกอบใดๆ ที่คุณแม่รับประทานเข้าไปก็มีโอกาสที่จะส่งผ่านทางน้ำนมไปสู่ลูกน้อยได้เช่นกัน การบริโภคผลิตภัณฑ์เสริมอาหารหรือสมุนไพรบำรุงหลังคลอดที่เป็นของปลอมหรือไม่ได้มาตรฐาน จึงมีความเสี่ยงอย่างยิ่งที่จะทำให้ร่างกายได้รับสารปนเปื้อน โลหะหนัก หรือสารเคมีอันตรายที่ผู้ผลิตสินค้าปลอมลักลอบใส่เข้ามาเพื่อลดต้นทุนหรือสร้างผลลัพธ์ที่รวดเร็วเกินจริง
ความปลอดภัยของทั้งคุณแม่และทารกเป็นสิ่งที่ไม่สามารถนำมาเสี่ยงได้ สินค้าปลอมมักไม่มีการควบคุมมาตรฐานการผลิต ไม่มีขั้นตอนการฆ่าเชื้อที่ถูกต้อง และอาจใช้ส่วนผสมที่มีความเข้มข้นสูงเกินไปจนส่งผลเสียต่อตับและไตของคุณแม่ รวมถึงอาจส่งผลกระทบต่อพัฒนาการทางร่างกายของลูกน้อยผ่านทางน้ำนม ดังนั้น การตรวจสอบแหล่งที่มา ส่วนประกอบ และเครื่องหมายรับรองความปลอดภัยอย่างละเอียดก่อนการใช้งานทุกครั้งจึงเป็นขั้นตอนที่ละเลยไม่ได้
สินค้าที่กล่าวถึงในคู่มือนี้
ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง โปรดตรวจสอบราคาล่าสุดในหน้าสินค้า
หากคุณแม่เริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์แล้วพบอาการผิดปกติใดๆ เช่น มีผื่นคัน คลื่นไส้ อาเจียน เวียนศีรษะ ใจสั่น หรือมีความผิดปกติเกิดขึ้นกับลูกน้อยหลังจากการให้นม ต้องหยุดใช้ผลิตภัณฑ์ดังกล่าวทันที และรีบไปพบแพทย์หรือเภสัชกรเพื่อตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด พร้อมทั้งนำบรรจุภัณฑ์ของผลิตภัณฑ์นั้นไปให้แพทย์ตรวจสอบด้วยเพื่อความปลอดภัยสูงสุด
จุดสังเกตบาลิซองแท้จากบรรจุภัณฑ์และฉลาก
การตรวจสอบลักษณะภายนอกของบรรจุภัณฑ์เป็นด่านแรกที่คุณแม่สามารถทำได้ด้วยตนเอง ผลิตภัณฑ์ของแท้จะผลิตจากวัสดุที่มีคุณภาพสูง ตัวกล่องหรือขวดบรรจุจะมีความแข็งแรง ทนทาน ไม่บุบสลายง่าย และที่สำคัญที่สุดคือต้องมีซีลปิดผนึกที่สมบูรณ์ ไม่มีร่องรอยการแกะ ฉีกขาด หรือการแปะเทปกาวซ้ำ หากพบว่าพลาสติกที่หุ้มกล่องมีความหลวมหรือมีรอยกรีดเปิดออก ให้ตั้งข้อสงสัยไว้ก่อนว่าอาจเป็นสินค้าที่ถูกสับเปลี่ยนหรือเป็นของปลอม

รายละเอียดบนฉลากเป็นอีกหนึ่งจุดสำคัญที่ต้องพิจารณาอย่างละเอียด คุณแม่ควรอ่านและตรวจสอบเลขล็อตการผลิต วันเดือนปีที่ผลิต และวันหมดอายุที่ระบุไว้บนบรรจุภัณฑ์อย่างชัดเจน โดยทั่วไปแล้ว ข้อมูลเหล่านี้ในสินค้าแท้จะถูกพิมพ์ด้วยเครื่องจักรที่ได้มาตรฐาน ตัวอักษรและตัวเลขจะมีความคมชัด สม่ำเสมอ ไม่หลุดลอกง่ายเมื่อใช้นิ้วลูบ และข้อมูลที่อยู่บนกล่องภายนอกจะต้องตรงกับข้อมูลที่ระบุอยู่บนขวดหรือแผงบรรจุภัณฑ์ด้านในอย่างถูกต้อง
นอกจากนี้ ให้สังเกตเครื่องหมายรับรองความปลอดภัยและเลขทะเบียนที่เกี่ยวข้องบนฉลากอย่างถี่ถ้วน สินค้าลอกเลียนแบบมักจะตกแต่งฉลากให้คล้ายคลึงกับของแท้ แต่หากสังเกตดีๆ จะพบว่าตัวอักษรอาจมีการพิมพ์ที่เบลอ สีสันของกล่องผิดเพี้ยนไปจากเดิม ตัวสะกดภาษาไทยหรือภาษาอังกฤษมีจุดผิดพลาด หรือข้อมูลสำคัญบางอย่างขาดหายไป หากพบความผิดปกติแม้เพียงเล็กน้อยบนฉลาก ไม่ควรเสี่ยงนำมาใช้งานโดยเด็ดขาด
วิธีตรวจสอบความถูกต้องผ่านช่องทางดิจิทัลและเว็บไซต์ทางการ
ในยุคปัจจุบัน ผู้ผลิตผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพมักจะนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยในการตรวจสอบสินค้าเพื่ออำนวยความสะดวกให้กับผู้บริโภค หากผลิตภัณฑ์ที่คุณแม่ซื้อมามีระบบตรวจสอบออนไลน์ ให้มองหาคิวอาร์โค้ดหรือบาร์โค้ดบนกล่องบรรจุภัณฑ์ คุณแม่สามารถใช้โทรศัพท์มือถือสแกนเพื่อตรวจสอบสถานะของสินค้าได้ทันที ซึ่งระบบที่ได้มาตรฐานจะแสดงข้อมูลรายละเอียดของสินค้า ล็อตการผลิต และยืนยันว่าเป็นของแท้ที่ส่งตรงจากโรงงาน
หากบนบรรจุภัณฑ์ไม่มีคิวอาร์โค้ดสำหรับสแกนโดยตรง คุณแม่ยังสามารถนำเลขทะเบียนผลิตภัณฑ์หรือเลข อย. ที่ปรากฏอยู่บนฉลาก ไปกรอกตรวจสอบในระบบตรวจสอบการอนุญาตของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาผ่านเว็บไซต์ทางการได้ วิธีนี้จะช่วยยืนยันได้ว่าเลขทะเบียนดังกล่าวได้รับการอนุมัติจริง และข้อมูลประเภทผลิตภัณฑ์ ชื่อแบรนด์ รวมถึงชื่อผู้ผลิตที่แสดงในระบบของรัฐตรงกับข้อมูลที่ระบุอยู่บนกล่องสินค้าที่คุณแม่ถืออยู่หรือไม่
หากคุณแม่ยังคงมีความกังวลหรือไม่มั่นใจในตัวสินค้า วิธีการที่ปลอดภัยและได้คำตอบที่ชัดเจนที่สุดคือการติดต่อฝ่ายบริการลูกค้าของแบรนด์โดยตรงผ่านช่องทางติดต่อทางการ เช่น เว็บไซต์หลัก หรือเพจโซเชียลมีเดียอย่างเป็นทางการของแบรนด์ โดยส่งภาพถ่ายบรรจุภัณฑ์ เลขล็อตการผลิต และภาพถ่ายจุดที่สงสัยไปให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบ ข้อมูลจากผู้ผลิตโดยตรงจะเป็นสิ่งยืนยันความถูกต้องได้ดีที่สุด
เปรียบเทียบลักษณะทั่วไปของบาลิซองแท้และสินค้าปลอม
เพื่อให้คุณแม่เห็นภาพชัดเจนยิ่งขึ้น การเปรียบเทียบลักษณะทางกายภาพระหว่างของแท้และของปลอมจะช่วยให้การตัดสินใจซื้อมีความปลอดภัยมากขึ้น โดยทั่วไปแล้ว ผลิตภัณฑ์ของแท้จะมีคุณภาพการพิมพ์บรรจุภัณฑ์ที่ประณีต ตัวอักษรคมชัดทุกจุด สีสันสม่ำเสมอ และมีซีลพลาสติกหรือสติกเกอร์กันปลอมที่แน่นหนา ในขณะที่สินค้าปลอมมักจะใช้เครื่องพิมพ์คุณภาพต่ำ ทำให้ภาพและตัวหนังสือบนกล่องดูเบลอ สีซีดหรือเข้มผิดปกติ และซีลปิดผนึกมักจะหลวมหรือหลุดลอกง่าย
นอกจากลักษณะภายนอกแล้ว กลิ่นและลักษณะทางกายภาพของเนื้อผลิตภัณฑ์ด้านในก็เป็นจุดสังเกตที่สำคัญ ผลิตภัณฑ์สมุนไพรหรืออาหารเสริมของแท้จะมีกลิ่นเฉพาะตัวที่เป็นธรรมชาติของส่วนผสมนั้นๆ และมีสีสันของผงยาหรือแคปซูลที่สม่ำเสมอกันทุกเม็ด ส่วนสินค้าปลอมอาจมีกลิ่นสารเคมีที่ฉุนผิดปกติ เนื้อสัมผัสจับตัวกันเป็นก้อน หรือสีของผลิตภัณฑ์ในแต่ละล็อตมีความแตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัดเนื่องจากกระบวนการผลิตที่ไม่ได้มาตรฐาน
อย่างไรก็ตาม คุณแม่ต้องตระหนักอยู่เสมอว่าในปัจจุบันผู้ผลิตสินค้าปลอมมีความพยายามในการลอกเลียนแบบลักษณะภายนอกให้ใกล้เคียงกับของแท้มากขึ้นเรื่อยๆ การสังเกตลักษณะทางกายภาพเพียงอย่างเดียวจึงอาจไม่เพียงพอต่อการยืนยันความถูกต้องได้เต็มร้อยเปอร์เซ็นต์ คุณแม่จึงจำเป็นต้องใช้การสังเกตลักษณะภายนอกควบคู่ไปกับการตรวจสอบเลขทะเบียนผ่านระบบออนไลน์ และการเลือกซื้อจากแหล่งจำหน่ายที่เชื่อถือได้เท่านั้น
ช่องทางการจัดจำหน่ายที่น่าเชื่อถือและวิธีเลือกซื้อ
การเลือกแหล่งซื้อที่ปลอดภัยเป็นวิธีที่ง่ายและมีประสิทธิภาพที่สุดในการหลีกเลี่ยงสินค้าปลอม คุณแม่ควรเลือกซื้อผลิตภัณฑ์จากร้านขายยาที่มีเภสัชกรประจำและมีใบอนุญาตประกอบกิจการอย่างถูกต้อง หรือเลือกซื้อจากร้านจำหน่ายผลิตภัณฑ์แม่และเด็กที่มีชื่อเสียงและมีหน้าร้านชัดเจน รวมถึงการสั่งซื้อโดยตรงจากร้านค้าทางการของแบรนด์บนแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซที่ได้รับการรับรองสถานะผู้ขายอย่างเป็นทางการ
สำหรับการซื้อสินค้าผ่านช่องทางออนไลน์หรือโซเชียลมีเดียทั่วไป คุณแม่ต้องเพิ่มความระมัดระวังเป็นพิเศษ ควรตรวจสอบประวัติของร้านค้า ยอดผู้ติดตาม และอ่านรีวิวจากผู้ซื้อจริงอย่างละเอียด หลีกเลี่ยงร้านค้าที่มีคะแนนรีวิวต่ำ หรือมีข้อร้องเรียนเกี่ยวกับสินค้าไม่ได้มาตรฐาน และที่สำคัญคือต้องระวังร้านค้าที่ตั้งชื่อเลียนแบบร้านทางการแต่ไม่มีเครื่องหมายรับรองความน่าเชื่อถือจากแพลตฟอร์ม
ข้อสังเกตที่สำคัญอีกประการหนึ่งคือเรื่องของราคา หากพบว่าร้านค้าออนไลน์มีการจำหน่ายผลิตภัณฑ์ในราคาที่ต่ำกว่าราคามาตรฐานของแบรนด์อย่างผิดปกติ หรือมีการจัดโปรโมชั่นลดราคาที่ดูเกินจริง ให้สันนิษฐานไว้ก่อนว่าอาจเป็นสินค้าปลอมหรือสินค้าหมดอายุ นอกจากนี้ ควรหลีกเลี่ยงการซื้อสินค้าที่ผู้ขายส่งมอบให้โดยไม่มีกล่องบรรจุภัณฑ์ที่สมบูรณ์ หรืออ้างว่าเป็นสินค้าตัดล็อตที่ไม่มีกล่อง เพราะมีความเสี่ยงสูงที่จะได้รับของปลอม
แนวทางปฏิบัติเมื่อสงสัยว่าได้รับสินค้าปลอม
หากคุณแม่สั่งซื้อผลิตภัณฑ์มาแล้ว และเมื่อตรวจสอบตามขั้นตอนข้างต้นแล้วพบจุดที่น่าสงสัยว่าอาจเป็นสินค้าปลอม สิ่งแรกที่ต้องทำคือห้ามเปิดรับประทานหรือใช้งานผลิตภัณฑ์นั้นโดยเด็ดขาด และให้เก็บรักษาบรรจุภัณฑ์ทั้งหมด รวมถึงกล่องพัสดุที่ใช้จัดส่ง ใบเสร็จรับเงิน หรือหลักฐานการชำระเงินออนไลน์และประวัติการสนทนากับผู้ขายไว้เป็นหลักฐานอย่างครบถ้วนเพื่อใช้ในการดำเนินการขั้นต่อไป
ขั้นตอนต่อมาคือการติดต่อผู้ขายหรือฝ่ายบริการลูกค้าของแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซที่คุณแม่ใช้บริการทันที เพื่อแจ้งปัญหาและส่งหลักฐานภาพถ่ายเปรียบเทียบจุดที่สงสัยเพื่อขอคืนเงินและคืนสินค้า แพลตฟอร์มออนไลน์ส่วนใหญ่จะมีนโยบายคุ้มครองผู้ซื้อและระบบระงับการจ่ายเงินให้กับผู้ขายหากพบว่าสินค้าที่ส่งมอบเป็นของปลอม ซึ่งจะช่วยให้คุณแม่ได้รับเงินคืนอย่างถูกต้อง
สุดท้าย หากพบว่าร้านค้าดังกล่าวมีเจตนาจำหน่ายสินค้าปลอมที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพอย่างชัดเจน คุณแม่สามารถนำหลักฐานทั้งหมดเข้าแจ้งร้องเรียนต่อหน่วยงานคุ้มครองผู้บริโภค เช่น สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค หรือแจ้งไปยังสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เพื่อให้เจ้าหน้าที่ดำเนินการตรวจสอบและดำเนินคดีตามกฎหมายกับผู้ผลิตและผู้จัดจำหน่ายสินค้าปลอมเหล่านั้น เพื่อเป็นการปกป้องความปลอดภัยของคุณแม่ท่านอื่นๆ ในสังคมด้วย
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
บาลิซองแท้ต้องมีเลขทะเบียน อย. หรือการรับรองจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหรือไม่
ใช่ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารหรือสมุนไพรสำหรับแม่หลังคลอดที่จำหน่ายอย่างถูกต้องตามกฎหมายในประเทศไทย จะต้องผ่านการตรวจสอบและได้รับเลขทะเบียน อย. จากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา คุณแม่สามารถนำเลขดังกล่าวไปตรวจสอบผ่านระบบออนไลน์ของ อย. ได้ทันที หากค้นหาแล้วไม่พบข้อมูล หรือพบว่าชื่อผลิตภัณฑ์และชื่อผู้ผลิตในระบบไม่ตรงกับที่ระบุบนฉลาก ให้หลีกเลี่ยงการใช้งานเนื่องจากอาจเป็นเลขทะเบียนปลอมหรือแอบอ้าง
หากซื้อบาลิซองจากร้านค้าออนไลน์จะตรวจสอบเบื้องต้นได้อย่างไรก่อนเปิดใช้
เมื่อได้รับพัสดุ คุณแม่ควรบันทึกวิดีโอขณะเปิดกล่องพัสดุไว้เป็นหลักฐาน จากนั้นให้ตรวจสอบสภาพภายนอกของกล่องผลิตภัณฑ์ทันทีว่ามีซีลพลาสติกหุ้มอย่างแน่นหนาหรือไม่ กล่องมีรอยบุบหรือรอยแกะหรือไม่ แล้วนำรายละเอียดบนฉลาก เช่น เลขล็อต วันผลิต และวันหมดอายุ ไปเปรียบเทียบกับภาพถ่ายสินค้าจริงบนเว็บไซต์ทางการของแบรนด์ หากพบความผิดปกติของสีกล่องหรือตัวอักษร ให้ติดต่อร้านค้าเพื่อขอคำชี้แจงก่อนที่จะฉีกซีลเปิดใช้งาน
พูดคุยกับชุมชน
แบ่งปันประสบการณ์หรือถามคำถาม ความคิดเห็นจะได้รับการตรวจสอบก่อนเผยแพร่